محمدبن سلمان با تصمیم پدر، ولیعهد عربستان شد/سنت شکنی ملک سلمان چه پیامدهایی برای رژیم سعودی می تواند داشته باشد؟

ملک سلمان بن عبدالعزیز، پادشاه عربستان طی حکمی محمد بن نایف را از ولیعهدی برکنار کرد و پسرش محمد بن سلمان را جانشین وی کرد. طبق دستور جدید شاه قانون نظام سلطنتی تغییر یافته و شاه باید یکی از فرزندان یا فرزند اصلح فرزندان پادشاه مؤسس (عبدالعزیز بن عبدالرحمن الفیصل آل سعود) باشد

محمد بن سلمان چگونه ولیعهد شد؟

از زمان تاسیس رژیم عربستان سعودی به عنوان یک حکومت پادشاهی مطلقه در سال ۱۹۳۲، سلطنت از عبدالعزیز موسس به پسرش سعود، سپس به برادرش فیصل، خالد، فهد، عبدالله و سپس در تاریخ ۲۳ ژانویه ۲۰۱۵ به سلمان رسید. سلمان آخرین پسر عبدالعزیر ال سعود – بدون در نظر گرفتن مقرن – است. عبدالعزیز تنها مرد تاریخ است که خود پادشاه بوده و پدر ۶ پادشاه دیگر نیز بوده است.

photo_2017-06-21_09-13-53

براساس رویه معمول سلطنت پس از برکناری مقرن از ولیعهدی، قدرت به محمد بن نایف، برادر زاده ملک سلمان واگذار می شد ولی روند حاکم بر عربستان نشان می داد که به تدریج، بن نایف از سوی محمد بن سلمان عموزاده و پسر پادشاه کنونی در حال به حاشیه رانده شدن بود.

در  همین راستا،نشریه ساندی تایمز در گزارشی درباره انگیزه جایگزینی بن سلمان با بن نایف، چندی پیش می نویسد:” سلمان در نظر دارد تا وقتی که زنده است اطمینان یابد پسرش به مانند پسران دیگر پادشاهان که پس از مرگ قدرت و نفوذ خود را از دست دادند، پس از مرگش از قدرت کنار زده نشود. پسران عبدالله، فهد، خالد و سعود پس از مرگ پدران خود، تقریبا همگی پست‌های خود را از دست دادند و به پست‌های پایین‌تر نظیر استانداری، تقلیل یافتند.”

محمد بن سلمان حدود دو سال بود که رسما تلاش خود برای ولیعهدی و کنار زدن بن نایف را آغاز کرده بود. سفر به مسکو و واشنگتن، اظهارنظر درباره مسائل کلان سیاست خارجی سعودی ها، تصمیم گیری درباره قیمت نفت و مسائل دفاعی از جمله جنگ یمن و موضوعاتی از این قبیل نشان می داد که جنگ قدرت برای کنار زدن محمد بن نایف امری جدی است.

۶۰۰۹۱۹۸_۷۸۴

البته ناظران سیاسی یکی از دلایل تشدید جنگ قدرت میان بن سلمان با بن نایف را، وضعیت جسمی ملک سلمان می دانستند. المنار در این باره می نویسد:”وضعیت «ملک سلمان» رو به وخامت گذاشته و اکنون تحت مراقبت کادر پزشکی قرار گرفته است تا جایی که گاهی از هوش می‌رود و قدرت تکلم خود را از دست می‌دهد. پادشاه سعودی تعادل روحی روانی خود را از دست داده است و درک درستی از رخدادهای اطراف خود ندارد.”

به هرحال،بالاخره در کشمکش های سیاسی و تنش های داخلی میان پسر سلمان و بن نایف، محمد بن سلمان با اقدام پادشاه عربستان به عنوان ولیعهد جدید انتخاب شد.امری که بسیاری آن را به عنوان زلزله سیاسی در رژیم سعودی قلمداد می کنند.

پیامدهای پادشاهی محمد بن سلمان برای عربستان و منطقه چه می تواند باشد؟

روند تغییرات در ساختار سیاسی عربستان پس که از برکناری مقرن و ولیعهدی بن نایف در سال ۲۰۱۵ با هدف ارتقای موقعیت بن سلمان آغاز شد، امروز با برکناری بن نایف و انتخاب محمد بن سلمان به ولیعهدی وارد فاز جدیدی شد. اکنون پسر ملک سلمان تنها یک گام تا تخت پادشاهی سعودی فاصله دارد.ولی ناظران و تحلیلگران سیاسی این تغییرات را به نفع رژیم سعودی نمی دانند. چرا که معتقدند در عرصه داخلی، آشفتگی های فعلی افزایش خواهد یافت و جنگ قدرت به خصوص پس از کناره گیری یا مرگ ملک سلمان تشدید خواهد شد.

در عرصه خارجی هم سوداگری و  بی تجربگی محمد بن سلمان – امری که امروز هم می توانیم در تصمیم گیری ها ساختار سعودی مشاهده نماییم – می تواند منطقه را وارد تنش های جدید و جهان را دچار بحران های تازه نماید. ایندیپندنت درباره خامی و خطرناک بودن محمد ن سلمان در بحبوحه سفر ترامپ به عربستان می نویسد:” بسیاری از مردم دونالد ترامپ را خطرناک‌ترین مرد روی کره خاک می‌دانند اما او هفته آینده برای یک سفر سه روزه عازم عربستان خواهد شد – جایی که قرار است با مردی دیدار کند که از حیث ایجاد بی‌ثباتی، با فاصله‌ای نزدیک در جایگاه دوم قرار دارد. این مرد، محمد بن سلمان، جانشین ولیعهد عربستان است که ۳۱ سال دارد و از آنجا که پدرش ملک سلمان به خاطر سن بالا ناتوان شده است به عنوان حاکم غیررسمی عربستان شناخته می‌شود.”

مع الوصف، بایستی منتظر ماند و دید که پادشاهی رو به سقوط و انحطاط سعودی، با روی کار آمدن رسمی محمد بن سلمان به چه سمت و سویی خواهد رفت. او مانند گذشته تصمیم گیری های جنون آمیز خود را ادامه خواهد داد یا  به دنبال پیش بردن سیاست های جدید خواهد بود.

 

پایگاه جامع تبیینی نفوذ

3 پاسخ
  1. سید محمد موسوی
    سید محمد موسوی says:

    بنام خدا
    ضمن عرض سلام و تشکر از شما دوست و دوستان عزیز در این پایگاه اطلاع رسانی
    سوالی که ذهن بنده رو درگیر کرده این است که تا وقتی خود ملک سلمان زنده است قطعا محمد بن سلمان از پشتیبانی پادشاه حاضر برخوردار است و قطع به یقین تنش خاصی را در عربستان شاهد نخواهیم بود
    اما آیا بعد از مرگ ملک سلمان جنگ قدرتی شکل نمیگیرد ؟
    هرچند عربستان سعی کرده با تراشیدن دشمن خارجی و جنگ نابرابری همچون یمن باعث وحدت درونی ولو به ظاهر گردد
    اما انقضاء این ایدئولوژی تقریبا بعد از دوسال رو به پایان خواهد بود.
    احتمال جنگ قدرت
    تجزیه عربستان
    قدرت گرفتن تشیعی که سالهای متمادی تحت ظلم بوده اند
    مردم عربستانی که در این چند سال آل سعود به شکل های گوناگون تحقیر شده اند
    قشر روشن فکر جامعه عربستان که چندین بار نظر خود را در مورد دموکراسی ابراز و بسیار مورد هجمه قرار گرفته اند
    جامعه ی زنان عربستان
    و بسیاری دیگر از این دست پتانسیل ها
    امکان دارد در تنش میان شاهزاده ی بسیار زیاد و قدرتمند (پولدار و دارای نفوذ در کشورهای صاحب قدرت جهان) عربستان را دچار مشکل حاد کند ؟
    مشکلی در حدو اندازه ی کنار گذاشتن قطعی و کلی وحوش وخانواده عتیق سعود گردد ؟؟؟
    آیا نبرد رسانه ای در دستگاه های داخلی ایران و پتانسیل هایی که در میان جهان عرب داریم نباید در این جریان اندکی برنامه سازی نمایند ؟
    آیا نزدیک شدن به کشوری همچون قطر که بسیار به عقاید وهابیت نزدیک است و استفاده از رسانه های این کشور جهت تقویت یکی از پتانسیل های شمرده شده نمیتواند راه گشا یا حداقل مورد استفاده قرار گیرد ؟

    و من الله توفیق

    پاسخ دادن

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

پاسخ دادن به drnavid لغو پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *